Drie Amerikaanse toeristen opgepakt in Iran nabij grens met Irak

/ Ann De Craemer

In Iran zijn vrijdag drie Amerikaanse toeristen opgepakt die tijdens een tocht door de bergen per ongeluk de grens zouden zijn overgestoken vanuit buurland Irak. Dat heeft de Amerikaanse nieuwszender CNN gemeld op gezag van Koerdische bronnen in Irak.
Het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken zei dat dat bericht wordt nagetrokken. Een defensiefunctionaris zei dat het in ieder geval niet om militair personeel gaat. De Iraanse autoriteiten hebben nog niet op de kwestie gereageerd.
De drie Amerikanen, een vrouw en twee mannen, brachten een bezoek aan Ahmed Awa, een populaire toeristenbestemming in het autonome Koerdische deel van Irak, vlakbij de grens met Iran. In het gebied is er geen duidelijke grensscheiding tussen beide landen.
Een vierde Amerikaan was ziek achtergebleven en stond telefonisch met de drie in contact, toen ze door Iraanse militairen waren omsingeld, meldde CNN.
Volgens een veiligheidsfunctionaris in Iraaks Koerdistan heeft de politie de Amerikanen gewaarschuwd niet de bergen in te gaan, omdat Iran zo dichtbij was. De drie negeerden de waarschuwing en belden hun zieke vriend met de boodschap dat zij in Iran waren aangehouden. Ook de eigenaar van het hotel waar ze verbleven had de Amerikanen afgeraden naar Ahmed Awa te gaan, omdat het zo dicht bij de Iraanse grens is.
bronnen: de Volkskrant, CNN

Mijn hart is groen

/ Ann De Craemer

Er is een ‘regel’ in de journalistiek die zegt dat je als verslaggever ‘neutraal’ moet zijn. Je moet de nodige afstand bewaren tegenover je onderwerp, je moet je mening voor jezelf houden en je mag geen partij kiezen.
Ik ben journaliste en ik ben in juni drie weken in Iran geweest – twee weken vóór en één week na de presidentsverkiezingen. Ik heb over mijn rondreis verslag uitgebracht voor de Vlaamse krant De Standaard en hoewel vooral na de verkiezingen de goede verstaander uit mijn teksten kon afleiden dat ik Mousavi en de demonstranten steunde, probeerde ik ‘zo neutraal mogelijk’ te blijven. Verslag uitbrengen, de stemmen van de mensen weergeven, maar mijn eigen mening voor mezelf houden.
Gisteren echter zag ik op YouTube de beelden van de massale protesten die in Teheran en andere steden uitbraken naar aanleiding van de herdenking van de dood van Neda-Agha Soltan, en ik had plots een hekel aan mijn plicht om ‘neutraal’ te zijn en geen partij te kiezen.
Toen ik die duizenden mensen op straat zag roepen, schreeuwen en huilen, besefte ik dat ik tegenover de strijd van miljoenen dappere Iraniërs mijn neutraliteit als journalist niet langer kon volhouden. Ik ben niet langer neutraal en ik wil ook niet neutraal zijn. Als dat een schending van een beroepsregel is, dan zij dat zo. Neutraal zijn is in deze kwestie onmogelijk en onmenselijk, want de strijd van het Iraanse volk is een strijd voor het meest fundamentele recht van elk individu: vrijheid. Het is een strijd die we met z’n allen moeten steunen, en ik zie het als mijn plicht als journalist en als iemand met een grote liefde voor Iran om het gevecht van de Iraniërs zoveel mogelijk aandacht te geven én te steunen.
Daarom: mijn hart is bij de miljoenen mensen in Iran die met een ongelooflijke dapperheid de straat opgaan en met alle moed die ze in hun hart hebben de afgrijselijke Basiji recht in de ogen kijken.
Daarom: ik draag vanaf nu altijd het groene polsbandje dat ik in Isfahan van een jong Perzisch meisje cadeau kreeg. Toen ik twee weken geleden werd geïnterviewd over Iran en dat op camera werd vastgelegd, deed ik het polsbandje af omdat ik ‘neutraal moest zijn’. Vanaf nu blijf ik het dragen, altijd en overal.
Daarom: mijn respect voor de mensen in Iran en voor de Iraniërs in het buitenland die onvermoeibaar meevechten met de Groene Golf. Mijn respect voor de Iraanse mannen, mijn bewondering voor de moedige Iraanse vrouwen, mijn applaus voor de Iraanse kinderen, en mijn steun aan jullie groene kleur die ook mijn kleur is geworden.

Eén ding is zeker: dobare misazamat vatan – jullie zullen jullie vaderland weer opbouwen.

(foto boven gemaakt door mezelf, tijdens de komst van Khatami naar Isfahan, 10 juni 2009)

Opnieuw zware straatrellen in Teheran

/ Ann De Craemer

Voor het eerst sinds weken vonden vandaag in Teheran weer massale straatprotesten plaats. Vanmiddag werd in Iran de dood herdacht van Neda Agha-Soltan (foto), de jonge vrouw die op 20 juni op straat werd neergeschoten in Teheran tijdens protesten tegen de uitslag van de presidentsverkiezingen. Neda, die een symbool van het verzet tegen het regime is geworden, stierf veertig dagen geleden. Sjiitische moslims hebben de gewoonte dan een ceremonie ter herdenking van een dode te houden.

Mousavi zou bij het graf van Neda op het Behesht-e Zahra kerkhof teksten uit de Koran voorlezen. Bij zijn aankomst werd hij echter weggestuurd en grepen de politie en de regeringsgezinde Basij-militie in. Ze sloegen de menigte met wapenstokken en riemen uit elkaar en dwongen Mousavi te vertrekken. De mensen reageerden kwaad en omringden de auto van de oppositieleider om hem te beletten te vertrekken. Ook werd met stenen gegooid.
Later op de dag zette de politie traangas in tijdens een bijeenkomst van zeker duizend mensen op een gebedsplaats in de buitenlucht. De oppositie had geen toestemming om bijeen te komen. De politie had al gewaarschuwd in te grijpen als er toch een herdenking zou plaatsvinden.
De demonstranten zetten vuilnisbakken in brand, gooiden stenen en toeterden vanuit auto’s. De betogers riepen leuzen als ‘Dood aan de dictator’, ‘Bevrijd de politieke gevangenen’ en ‘Neda leeft, Ahmadinejad is dood’. Bekijk hier een verzameling filmpjes van de protesten op YouTube.
Volgens de Britse krant The Guardian is er een nog onbevestigd bericht dat in Teheran één man werd gedood. De moeder van Neda gaf vandaag aan BBC een interview. “Ik wil die politici en leiders bedanken die mijn kind herdenken,” zei ze. “Haar dood is zo pijnlijk geweest dat woorden nooit mijn ware gevoelens kunnen beschrijven. Maar het heeft me getroost te weten dat de wereld voor haar geweend heeft.”

Iran door mijn ogen: TEHERAN

/ Ann De Craemer

Op deze blog kunt u vanaf nu regelmatig mijn foto’s zien van de reis/reportage die ik in juni door Iran maakte. In het voorjaar van 2010 verschijnt bij Uitgeverij Lannoo een boek over de reis, met foto’s van Pieter-Jan De Pue. Maar hier alvast, per stad, mijn eigen mooiste en opmerkelijkste foto’s van drie weken Iran.
Onze reis door Iran kwam tot stand met de steun van het Vlaams-Nederlands Huis deBuren en het Fonds Pascal Decroos voor Bijzondere Journalistiek.

Vandaag: TEHERAN

Iran: een land vol contrasten. De affiche rechts is voor de succesfilm ‘Superstar’.

Een man raakt op het Behesht-e Zahra kerkhof de grafsteen aan van een martelaar. Het graf geeft volgens de gelovigen spontaan een bloemengeur af.

Een vrouw in zwarte chador bij het graf van een dierbare. Op het Behesht-e Zahra kerkhof werd veel campagne gevoerd voor Ahmadinejad.

Iraniërs bij de graven van hun dierbaren op Behesht-e Zahra. In Iran wordt zelfs gepicknickt op het kerkhof: dicht bij de doden zijn is er belangrijk.

Twee broers én jonge Mousavi-supporters op Behesht-e Zahra.
Een supporter van Mousavi en een aanhanger van Ahmadinejad (links) in een heftige discussie bij het Schrijn van Ayatollah Khomeini in het zuiden van Teheran.

Een moeder met haar drie zonen bij het graf van ayatollah Khomeini. Die dag was het 3 juni, en dan wordt jaarlijks de dood van Khomeini herdacht. Massale volkstoeloop dus bij het Schrijn.

Zicht op Teheran vanuit Tochal, het begin van het Elborzgebergte.

Supporters van Ahmadinejad bij een slagerij in het zuiden van Teheran.

Het nieuws van de dag in Vali Asr Street.


Een van de vele Mousavi-posters in het centrum van Teheran.

Vrolijke motorrijder in Amir Kabir Street.

Iran laat 140 gevangenen vrij

/ Ann De Craemer

De Iraanse autoriteiten hebben gisteren 140 mensen vrijgelaten die waren opgepakt tijdens demonstraties van de oppositie. Ze zaten opgesloten in de beruchte Evin-gevangenis in Teheran. Dat hebben Iraanse functionarissen gemeld.
Ongeveer tweehonderd demonstranten zitten volgens de autoriteiten nog vast. Volgens mensenrechtenorganisaties zitten nog honderden, mogelijk duizenden mensen in de gevangenis. Ze zijn opgepakt na het uitbreken van de protesten tegen de uitslag van de presidentsverkiezingen. Het zou gaan om hervormingsgezinde politici, journalisten, politieke activisten en advocaten.
De vrijlating vond plaats nadat Opperste Leider ayatollah Khamenei de sluiting van een gevangenis ten zuiden van de hoofdstad had bevolen omdat ‘de rechten van de gedetineerden er niet worden gerespecteerd’. Een parlementaire commissie doet onderzoek naar de omstandigheden waaronder opposanten worden vastgehouden. Oppositiegroepen melden bijna dagelijks nieuwe sterfgevallen van gedetineerden.
Zondag zorgde de dood van de jonge Mohsen Rouholamini voor een golf van verontwaardiging in Iran. Rouholamini is de zoon van een erg vooraanstaande Iraanse wetenschapper, die ook nauwe banden heeft met het regime. De jongen stierf aan een hersenvliesontsteking die hij naar verluidt kreeg ten gevolge van hoofdwonden, toegebracht in de gevangenis, die slecht werden verzorgd.
bron: de Volkskrant, The Guardian

Iraanse vrouwen en hun strijd voor vrijheid: ‘Vrouwen zonder mannen’ van Shahrnush Parsipur

/ Ann De Craemer

‘Steeds meer Iraniërs vragen om verandering,’ zegt de bekende Iraanse advocate en mensenrechtenactiviste Shirin Ebadi vandaag in een interview in de Volkskrant. ‘Het is belangrijk dat mensen hun solidariteit tonen,’ aldus Ebadi. ‘Hiermee laat de wereld aan de demonstranten zien dat zij niet alleen staan in hun strijd voor rechtvaardigheid.’

Ebadi was zaterdag in Amsterdam, waar ze een toespraak hield tijdens een manifestatie op het Museumplein, en dat in het kader van de wereldwijde protesten tegen de manier waarop het regime in Teheran de protesten tegen de uitslagen van de presidentsverkiezingen van 12 juni onderdrukt.
Shirin Ebadi is de bekendste Iraanse vrouw die strijdt voor meer vrijheid en respect voor de mensenrechten in haar vaderland, maar ze is niet de enige. Meer nog: de Iraanse vrouwen nemen vaak het voortouw in de strijd, want het is vooral hun vrijheid die in de Islamitische Republiek op allerlei manieren wordt beperkt.
Vorige week las ik een opmerkelijke novelle over Iraanse vrouwen, geschreven door een Iraanse vrouw: Vrouwen zonder mannen (Zanan bedun-e mardan) van Shahrnush Parsipur. Het boek verscheen een jaar voor de Islamitische Revolutie, in 1978, en gaat over vijf vrouwen uit verschillende sociale klassen die erg te lijden hebben onder de beperkingen die de patriarchale en traditionele samenleving hen oplegt, maar er toch in slagen om hun doelen te bereiken en zelfs perfect zonder mannen hun boontjes kunnen doppen.
Shahrnush Parsipur (Teheran, 1946), een van de belangrijkste vrouwelijke auteurs van Iran en een voorvechtster van vrouwenemancipatie, belandde door de novelle Vrouwen zonder mannen een paar keer in de gevangenis. In 1994 verhuisde ze naar de Verenigde Staten.
Vrouwen zonder mannen werd in het Nederlands vertaald door Gabrielle van den Berg en Asghar Seyed-Gohrab en verscheen in 2006 bij Uitgeverij Bulaaq. Ook vandaag nog zéér actueel en erg de moeite van het lezen waard.

Hoofd Revolutionaire Garde: "Als Israël Iran aanvalt, slaan we terug"

/ Ann De Craemer

“Als Israël Iran aanvalt, dan zal Iran de nucleaire installaties van Israël aanvallen.” Dat heeft generaal Mohammed Ali Jafari, hoofd van de Iraanse Revolutionaire Garde, zaterdag gezegd.
De Revolutionaire Garde (Sepah e Pasdaran e Enqelab e Eslami) is behalve een elitecorps ook een grote economische en politieke macht in Iran. De Garde is een van de drijvende krachten achter het nucleaire programma: het is sinds 2005 in hun handen.
Jafari zei dat de kritiek op het Iraanse nucleaire programma deel uitmaakt van ‘de psychologische oorlog die het Westen tegen Iran voert’. Er kwam in Israël al reactie op de dreigende uitspraak van Teheran. “We maken ons geen illusies over de vijandige bedoelingen van het theocratische radicale regime in Iran,” aldus Mark Regev, woordvoerder van de Israëlische eerste minister Benjamin Netanhayu (zie foto).
Het nucleaire programma van Iran is veelbesproken en wordt vooral onder het presidentschap van de conservatieve Ahmadinejad scherp in de gaten houden. Teheran zegt dat het om civiele redenen kernenergie nodig heeft, maar gezien de grote olie-en gasvoorraden het land wordt die bewering door weinigen serieus genomen.
bron: CNN

Populaire ex-president Khatami roept op tot referendum

/ Ann De Craemer

De hervormingsgezinde Iraanse ex-president Mohammad Khatami heeft opgeroepen tot een volksraadpleging over de regering van president Mahmoud Ahmadinejad. Khatami’s oproep, die vandaag werd gepubliceerd op oppositiegezinde websites, vergroot de druk op het conservatieve regime in Teheran. Dat kampt met breed verzet van de bevolking en een belangrijk deel van de gematigde islamitische geestelijkheid, sinds de omstreden presidentsverkiezingen van vorige maand.
Volgens Khatami, die erg populair is in Iran, is het publieke vertrouwen in het gezag ondermijnd door de ondoorzichtige wijze waarop Ahmadinejads herverkiezing tot stand kwam. “Ik zeg nu openlijk dat de oplossing voor de huidige crisis een referendum is”, aldus Khatami.
Khatami’s oproep vergroot de druk op de conservatieve geestelijkheid rond ayatollah Ali Khamenei, die de herverkiezing van Ahmadinejad heeft goedgekeurd. Khamenei is volgens de Iraanse grondwet de enige die een referendum kan afkondigen. Op de staatstelevisie herhaalde Khamenei vandaag zijn beschuldiging dat de onrust in Iran het werk is van “het buitenland”, een verwijzing naar westerse landen.
De druk op het bewind in Teheran leek tot vorige week juist af te nemen, nadat op 20 juni massale protesten waren uitgebroken tegen de verkiezingsuitslag van 12 juni. Afgelopen vrijdag echter betuigden opnieuw tienduizenden inwoners van Teheran hun steun aan de verslagen oppositiekandidaat Mir Hossein Mousavi, die volhoudt dat de verkiezingsuitslag gemanipuleerd is. Mousavi kreeg tijdens het traditionele vrijdaggebed publiekelijk steun van de invloedrijke geestelijke Ali Akbar Hashemi Rafsanjani. Rafsanjani, net als Khatami een voormalig president, riep op tot vrijlating van alle betogers die werden opgepakt tijdens de protesten tegen de verkiezingsuitslag.
bron: NRC Handelsblad

Rafsanjani waarschuwt het Iraanse regime

/ Ann De Craemer

Nadat de voormalige Iraanse president Rafsanjani gisteren tijdens het Vrijdagggebed een lange stilte heeft doorbroken, zijn gisteren in Teheren opnieuw massale protesten tegen de verkiezingsuitslag en het regime uitgebroken. Rafsanjani had zware kritiek geuit op de Iraanse machthebbers en op de verkiezingen: “Als mensen niet aanwezig kunnen zijn en hun stemmen worden genegeerd, dan is de regering niet islamitisch.” Hij had het over een ‘crisis’ in Iran. Hij riep het regime ook om de mensen vrij te laten die tijdens de betogingen tegen de verkiezingsuitslag gevangen zijn genomen. Ook Mir-Hossein Mousavi en Mehdi Karroubi waren aanwezig tijdens het Vrijdaggebed. Als hoofd van de Assemblee van Experts is Rafsanjani de machtigste supporter van Mousavi – die gisteren trouwens voor het eerst sinds de verkiezingen op 12 juni weer in het openbaar verscheen.
Na het gebed gingen tienduizenden mensen de straat op – het werd de eerste massale betoging tegen het regime sinds weken. The Guardian geeft vandaag een opmerkelijke reactie over de gebeurtenissen weer van de 24-jarige studente Fariba: “The regime has killed people and we have got more united. They have not silenced us. Ironically, I thank Ahmadinejad for making us unite against him.”
De toespraak van Rafsanjani in de universiteit van Teheran is in elk geval opnieuw een historisch moment voor Iran: terwijl er tijdens het Vrijdaggebed normaal slogans weerklinken als ‘death to America’ roepen duizenden mensen nu ‘death to dictator’.

Nucleaire chef van Iran neemt ontslag

/ Ann De Craemer

Gholamreza Aghazadeh, het hoofd van de Iraanse nationale atoomenergie-organisatie, is afgetreden. Dat heeft het Iraanse persbureau ISNA vandaag gemeld. Bijna drie weken geleden heeft Aghazadeh al een ontslagbrief naar president Mahmoud Ahmadinjead gestuurd. De president heeft hem ontslag verleend. Over de motieven van Aghazadeh melden Iraanse media vooralsnog niets.
Aghazadeh is een veteraan in de Iraanse politiek. Eind jaren zeventig werkte hij voor een krant van de huidige oppositieleider Mir-Hossein Mousavi. Hij werd in de jaren tachtig de plaatsvervanger van de toenmalige premier Mousavi. Hij was ook minister van Olie van 1985 tot 1997.
De relatief hervormingsgezinde toenmalige president Mohammad Khatami benoemde hem in 1997 tot chef van de atoomorganisatie. Hij behield de functie toen Ahmadinjead in augustus 2005 Kahatami opvolgde als president.
De herverkiezing van Ahmadinjead vorige maand blijft in Iran en daarbuiten onderwerp van discussie. De oppositie beschuldigt de regering van verkiezingsfraude.
bron: ISNA, de Volkskrant